zdrowycavalier@gmail.com

Surowa dieta dla psów: Jak może poprawić zdrowie Twojego pupila?

Created with Sketch.

Surowa dieta (BARF) dla psa jest od wielu lat kontrowersyjnym tematem w środowisku psiarzy. Ma swoich zwolenników, jak również przeciwników. Krążą wokół niej również mity i legendy, dlatego też postanowiliśmy przybliżyć nieco Wam ten sposób karmienia.

Co to jest BARF/RAW FOOD?

BARF to skrót od angielskiej nazwy Biologically Appropriate Raw Food i oznacza on Biologicznie Odpowiednie Surowe Pożywienie. Dieta ta opiera się na wieloletnich obserwacjach zwierząt żyjących w naturalnym środowisku i odwzorowuje sposób żywienia dzikich zwierząt. Więc inspiracja pochodzi wprost z natury, a zaraz za nią stoi autor i prekursor tejże diety – IAN BILLINGHURST – australijski weterynarz, który wziął pod lupę wielkie koncerny produkujące karmy dla zwierząt domowych. Już pod koniec lat 80 poprzedniego stulecia wydał pierwsze publikacje na temat swoich obserwacji odnośnie diety zwierząt domowych. Niestety publikacje te odbiły się od ścian gabinetów jego kolegów po fachu. Kolejne naukowe publikacje Iana również nie przekonały weterynarzy do tego typu żywienia. Przełom nastąpił dopiero w chwili publikacji pierwszej książki Bilighursta, która trafiła bezpośrednio w ręce opiekunów zwierząt. Wywarła ona ogromny wpływ na świadomość hodowców, a także opiekunów zwierząt domowych.

Dietę BARF czy też RAW FOOD (surowe jedzenie)  komponuje się z czystego mięsa mięśniowego (50%), kości (15%), podrobów(20%), warzyw (10%)  I owoców (5%), surowych jajek oraz odpowiedniej, naturalnej suplementacji.  Jeśli nasz pies nie może z jakiegoś powodu jeść owoców, czy warzyw, bądź po prostu ich nie lubi, wówczas zwiększamy udział procentowy czystego mięsa w jego jadłospisie. 

 

Mięso

Mięso jest głównym dostawcą białek, będących niezbędnym składnikiem diety.

Białka pełnią funkcję budulcową, a także uczestniczą w:

  • reakcjach immunologicznych (immunoglobuliny),
  • trawiennych (enzymy),
  • transporcie substancji (hemoglobina),
  • dostarczaniu energii.

W diecie BARF dozwolony jest praktycznie każdy rodzaj mięsa, z wyjątkiem mięsa z DZIKA! Nigdy nie podajemy tego rodzaju mięsa, podrobów czy kości, ponieważ grozi to wysokim ryzkiem zarażenia naszego pupila wścieklizną rzekomą czyli chorobą Aujeszkyego. Choroba ta jest śmiertelna dla psów i nie ma na nią lekarstw. 

Bezpieczne i chętnie zjadane przez psy mięsa to: 

  • cielęcina,
  • wołowina,
  • baranina,
  • jagnięcina,
  • koźlina,
  • konina,
  • dziczyzna (sarnina, jeleń, muflon),
  • drób (kurczak, kaczka, indyk, przepiórka, perliczka, gęś),
  • króliki,
  • struś,
  • kangur,
  • wieprzowina- zaleca się podawanie samego mięsa i kości (bez podrobów) ponieważ podobnie jak dziki, świnie mogą zachorować na wściekliznę rzekomą (choroba Aujeszkyego). Wirus ten kumuluje się w organach chorego zwierzęcia. Jednak Polskę uważa się za kraj wolny od tej choroby, ponieważ hodowcy badają stada świń za życia, a także są prowadzone od wielu lat programy zwalczające tę chorobę. Kupujemy zatem wieprzowinę tylko z legalnego, sprawdzonego źródła, nigdy od małego rolnika, który nie zagwarantuje nam, że jego stado zostało odpowiednio przebadane przed ubojem. 

Niewielką część diety powinny również stanowić ryby.

Są one źródłem:

  • wysokowartościowego i dobrze przyswajalnego białka,
  • nienasyconych kwasów tłuszczowych, rewelacyjnie wpływają na jakość psiej sierści,
  • witaminy D i witaminy A,
  • wielu składników mineralnych: jod, selen, magnez, wapń.

Więcej tłuszczu i kwasów omega – 3 zawierają ryby morskie.

Szkielet ryby jest bardzo dobrym źródłem wapnia.

Małe ryby można podawać w całości, większe lepiej jest zmielić w maszynce.

Cavaliery uwielbiają i mogą jeść : surowego łososia, pstrąga, flądrę, dorsza, halibuta, tuńczyka, szczupaka, węgorza, okonia, solę.

Niektóre ryby należy stosować ostrożnie, ponieważ zawierają tiaminazę wiążącą żelazo z pokarmu, są to: mintaj, makrela, karp, morszczuk, łupacz, czerniak, sum, sardela, śledź, płoć, miętus. Nie podajemy psu owoców morza typu krewetki, małże czy kalmary.

W przypadku ryb zawierających tiaminazę będącą substancją antyodżywczą dezaktywującą witaminę B1, powinno się je podawać po obróbce, tylko taki sposób przyrządzenia ryby gwarantuje jej bezpieczeństwo. 

Jeśli mamy wybór, wybierajmy ryby świadomie z bezpiecznej listy, zawsze sprawdzajmy świeżość produktu przed włożeniem go do psiej miski. 

 

Jaja i tłuszcze

Jajko to prawdziwa bomba witaminowa, dlatego bardzo ważne jest, aby uzupełniać psie menu o ten produkt. Jest źródłem wielu cennych witamin m. in. A, E, D, K oraz B2, B9 i B12, kwasu pantotenowego oraz składników mineralnych: fosforu, potasu, wapnia, żelaza, cynku i magnezu, selenu i jodu.

Jajka podajemy psu w całości, czyli żółtko z białkiem ląduje w psiej misce, nigdy go nie mieszamy. Po pierwsze w naturze psowaty nie wymieszałby sobie jajka na omlet, po drugie awidyna zawarta w białku, sprawia, że po wymieszaniu niszczy biotynę z żółtka. 

Żółtko jaja zawiera luteinę, która poprawia widzenie, a także chroni gałkę oczną przed szkodliwym promieniowaniem UVA i UVB. Jest też doskonałym źródłem choliny niezbędnej do prawidłowego działania mózgu. Dodatkowym plusem regularnego podawania jajek jest piękna i błyszczącą sierść 😊 

Do wyboru mamy jaja: kurze, kacze, gęsie, indycze, perlicze i przepiórcze.

Pamiętajmy jednak, że cavalier jest pieskiem małej rasy, dlatego też jeśli zdecydujemy się na podanie jajka z większego ptactwa, zróbmy mu dzień przerwy. Jaja kurze, perlicze i przepiórcze możemy podawać codziennie. Zwróćmy dodatkowo uwagę, skąd pochodzą jajka, które kupujemy. Najlepsze i najzdrowsze są te wolno wybiegowe, karmione naturalnie, bez GMO, możemy kupić je na targowiskach lub też w markecie, oznaczone symbolem 0 lub 1. Nie kupujmy jajek z chowu klatkowego!

Tłuszcze w diecie BARF są bardzo smacznym i ważnym dodatkiem do psiej miski. Podajemy tylko tłuszcze pochodzenia zwierzęcego, gdyż na drodze ewolucji psowate nigdy nie miały dostępu do tłuszczów roślinnych. Nie są więc przystosowane do ich metabolizowania, tłuszcze te szybko się utleniają, a także generują podczas tego procesu ogrom wolnych rodników.

Tłuszcz pochodzenia zwierzęcego jest wysokokaloryczny, jest też głównym źródłem energii. 1 gram to 2 razy więcej kilokalorii niż białko czy węglowodany. 

Cavalier potrzebuje tłuszczu w codziennej diecie, ponieważ zapewnia on :

  • ochronę narządów wewnętrznych,
  • izolację fizyczną,
  • umożliwia wchłanianie witamin A,D,E,K.

Idealnie jest podawać trzy gramy tłuszczu na kilogram masy ciała naszego psa.

Badania dowodzą, że tłuszcze odgrywają ogromną rolę w regulowaniu i funkcjonowaniu praktycznie każdej komórki. Dodatkowo tłuszcz w organizmie ulega przemianie do prostaglandyny, która jest substancją podobną do hormonów.

Niedobory tłuszczu w diecie są efektem często złego stanu skóry i okrywy włosowej oraz zaburzeń wzrostu szczeniąt i problemów z płodnością u oby płci. Również w morfologii wyczytamy, że mocznik u naszego psa jest nieco podwyższony. 

Tłuszcz twardy taki jak łój wołowy zawiera więcej kwasów nasyconych zaś rzadki – drobiowy np. skóry z indyka – nienasycone. 

Na podium mięsa o największej zawartości zdrowych tłuszczy zdecydowanie znajduje się gęś ze względów na ich jakościowy i ilościowy skład.

Można też suplementować tłuszcze na przykład olejem rybnym. Tłuszcz omega-3 tłumi stany zapalne i alergiczne zaś omega-6 działa przeciwzapalnie.

Komponując psie posiłki, skupiamy się na różnorodności tłuszczów, mamy zatem do wyboru: łoj wołowy, tłuszcz z gęsi ( bardzo lubiany przez psy i bardzo zdrowy) tłuszcz kaczy, sadło nerkowe, tłuszczem jest również skóra (która zawiera dużo kwasów nienasyconych) a także mózg ( najbogatszy w DHA). 

Pamiętajmy o złotej zasadzie, jeśli podajemy naszemu psu tłuste mięso typu gęś, kaczka czy wieprzowina, to nie dodawajmy mu dodatkowo do miski sadła nerkowego, ponieważ może to skutkować “luźniejszą” kupą. Barf jest dietą intuicyjną, musimy zawsze pamiętać o zdrowym rozsądku I starać się możliwie zapewnić psu różnorodność. 

Podroby

20% mięsnej części diety BARF stanowią:

  • wątroba,
  • serca,
  • nerki,
  • płuca,
  • tchawice,
  • ozory,
  • żołądki,
  • mózg i grasica w przypadku podrobów z cieląt.

Są bogatym źródłem witamin, nienasyconych kwasów tłuszczowych, białka.
Wątroba zawiera: witaminy A,D,E,K, witamy z grupy B ,witaminę C oraz kwas foliowy. W podsumowaniu procentowym podrobów powinno być jej najwięcej.
Serca sa równineż bardzo ważnym elementem w diecie, zawierają spore ilości tauryny, fosforu, cynku, żelaza, miedzi, manganu. Cavaliery ze zdiagnozowaną chorobą MVD powinny mieć na stałe wpisane serca w posiłek. Pamiętajmy o ilości i dopasowaniu procentowym pod naszego psa. Cavalier może dostać pół serduszka z drobiu, ale wykluczone jest podanie mu jednorazowo pół serca krowiego czy owczego

Surowe kości z mięsem

Kości zawierają w swym składzie wapń równoważący wysoki poziom fosforu w mięsie oraz sód, potas,cynk,magnez, miedź.
Należy pamiętać, że rozmiar kości dobieramy do wielkości naszego Cavaliera. Tym samym zabrania się podawania gołych gnatów zwierząt typu krowa czy koń, ponieważ są zbyt twarde I zbyt duże dla naszego psa. Dla cavaliera kości obleczone mięsem (nigdy gołe!) będą odpowiednie z kurczaków, kaczek, perliczek, gołębi, przepiórek i królików. Kości z indyka czy gęsi mogą być zbyt twarde dla naszego psa.
Podawanie mięsnych kości cavalierowi ma dodatkowe zalety. Mianowicie kości czyszczą zęby, masują dziąsła, dzięki nim pracują mięśnie żuciowe oraz zaspokajają potrzeby psychologiczne zwierząt. Cavalier musi więcej włożyć pracy w konsumpcję posiłku niż gdyby miał pochrupać suche kulki. Żucie, lizanie oraz rozgryzanie uspokaja psa i wpływa na jego komfort psychiczny!
Nie wolno podawać gotowanych kości, ponieważ są one kruche i rozszczepiają się na ostre, drobne drzazgi. Zwracamy również uwagę, aby nie zostawiać swoich cavalierów bez nadzoru, gdy zjadają kostny posiłek. Rozważyć można podawanie zmielonych kości razem z mięsem i podrobami, czyli kupujemy i mieli cale tusze np. królika czy kurczaka.

Czasem są jednak sytuacje, gdy nasz pies musi zrezygnować z mięsnych kości w swoim jadłospisie. Głównie starsze pieski, które mają braki w uzębieniu, oraz te które z różnych przyczyn zdrowotnych nie mogą kości jeść, powinny dostawać wapń w postaci suplementu.
Do wyboru mamy mielone skorupki z jaj, cytrynian wapnia oraz wapń z alg, należy dobrać odpowiednią dawkę dla naszego psa oraz wagi jego posiłków.
Bardzo ważne jest, aby nie rezygnować z podawania wapnia, niedobory tego pierwiastka mogą doprowadzić do poważnych chorób!

Produkty roślinne

Stanowią 15% diety BARF, z czego 10% to warzywa, a 5% owoce.
Są one źródłem:

  • węglowodanów,
  • błonnika,
  • witamin,
  • związków mineralnych.

Warzywa i owoce w diecie barf nie są obowiązkowe, jednak sporo psów lubi pochrupać marchewkę, jabłko czy truskawki. Pamiętajmy jednak o tym, aby podawać najlepiej surowe owoce i warzywa, możemy dodatkowo zetrzeć je na tarce i wrzucić do psiej miski.
Jeśli nasz cavalier lubi warzywa, ale ma po nich problemy gastryczne najlepiej przyrządźmy je na parze i zblendujmy, bądź poszatkujmy na małe kawałeczki.
Gotowane warzywa tracą praktycznie wszystkie witaminy i minerały, dlatego też korzystanie z szybkowara, a najlepiej parowara, pozwala ograniczyć ten niekorzystny proces.

Poniżej znajduje się lista bezpiecznych warzyw i owoców dla naszych pupili:

Suplementacja

Suplementy w diecie BARF są bardzo ważne jako dodatek do posiłku, uzupełniamy nimi brakujące witaminy i minerały z mięsa. Gdybyśmy chcieli całkowicie zrezygnować z podawania suplementów, musielibyśmy karmić psa pełnymi tuszkami, razem z głową, krwią i wnętrznościami. Idealnie by było, gdyby tuszki zwierzęce pochodziły z wolno wybiegowego gospodarstwa, albo żyły dziko jak np. bażanty. Nieco trudne jest to do zrealizowania w dzisiejszych czasach, dlatego też stosujemy naturalną suplementację dla swoich psów.

Podstawowe suplementy to: drożdże browarnicze (bogaty kompleks naturalnych witamin z grupy B), algi morskie(stanowią najbogatsze źródło organicznych witamin, minerałów i pierwiastków śladowych), olej z łososia/kryl (stanowi bogate źródło kwasów tłuszczowych NNKT oraz astaksantyny, która jest wielokrotnie silniejszym antyoksydantem, niż witaminy A i E), hemoglobina oraz osocze (stanowi naturalne, łatwo przyswajalne źródło żelaza hemowego). 

Dodatkowo w zależności od stanu zdrowia psa można jego dietę wzbogacić o: czystek, dziką różę (witamina C), MSM, ostropest, małże nowozelandzkie, mielone pestki dyni i słonecznika, tran z wątroby dorsza, kolagen, czarci pazur, kora wiązu i kaolin. 

Cavaliery są rasą predysponowaną do chorób serca (MVD) dlatego też zaleca się podawanie tzw. sercowej trójki czyli l-karnityny, koenzymu q10 oraz tauryny.

O suplementacji serc cavalierów możesz przeczytać – tutaj. 

Suplementacje stosujemy wg zaleceń producenta, wszelkie nowości wprowadzamy psu stopniowo i obserwujemy jego samopoczucie oraz wygląd kupy. 

 

Wprowadzenie diety BARF

Przyjmuje się, że dzienny posiłek naszego psa powinien stanowić 2-3% jego aktualnej wagi, pod warunkiem, że nie jest ani za gruby ani za chudy. W przypadku psa z lekką nadwagą obniża się do 1-1,5% wagi ciała. Niezwykle ważne jest, aby obserwować swojego psa, sprawdzać czy nie chudnie lub też czy nie tyje. Obserwujemy również kupy, powinno być ich znacznie mniej jak po karmie suchej, powinny być zwarte i małe, o ciemnej barwie. Czasem psi żołądek potrzebuje więcej czasu, aby w pełni przestawić się na surowy pokarm, wówczas pomocne będą probiotyki.
Pamiętajmy o regularnych badania swoich cavalierów, tylko wtedy mamy pewność, że dieta, którą komponujemy psu na co dzień jest prawidłowa. Przyjmuje się, że raz w roku powinniśmy wykonać pełną morfologię (o specyfice morfologii u cavalierów możesz przeczytać – tutaj) wraz z jonogramem. Dietę BARF dopasowuje się do psa, do jego upodobań, stylu życia, stanu zdrowia i aktywności. Wymaga to od właścicieli dużo większego zaangażowania i czasu, ale kto spróbował, ten wpadł po uszy z mięsnymi zakupami i czerpie z tego ogromną radość!

Fakty i Mity

Fakty:
lepsze samopoczucie, więcej wigoru i energii, 
• lepsze zdrowie, możliwość modyfikowania diety pod upodobania czy chorobę psa,
• zdrowsza skóra, lśniąca sierść,
• czyste zęby,
• poprawa apetytu,
• zmniejszenie/lub wykluczenie alergii pokarmowych,
• mniej kup- mniej zużytych worków na psie odchody 😉,
• zmniejszone ryzyko chorób wynikających z przetworzonej żywności (cukrzyca, niewydolność nerek, choroby układu pokarmowego, otyłość, nowotwory),
• zaangażowanie w psią dietę, skutkuje lepszymi produktami w lodówce dla całej rodziny, przyjemne z pożytecznym!

Mity:
pies staje się agresywny,
• kości są dla psa szkodliwe (nie są, jeśli podamy je odpowiednio dopasowane do rozmiaru naszego psa, surowe, oraz pokryte mięsem, skórą i tłuszczem!),
• Barf jest drogi! (Tutaj właściciel musi wykazać się zaangażowaniem, najlepiej wychodzi cenowo, jeśli kupuje się na zapas, często na promocjach czy grupowych zamówieniach. Wówczas barf jest tańszy od średniej klasy karmy suchej czy gotowych puszek.),
• głodówka raz w tygodniu (psa karmimy codziennie, w zależności od jego potrzeb, przeważnie są to 2 posiłki).

Podsumowanie

Wprowadzenie diety BARF nie jest łatwe i nie będziemy Was zapewniać, że jest inaczej! Każdy właściciel psa musi poświęcić swój czas na naukę, musi zapoznać się z komponowaniem posiłków oraz ich wyliczaniem. Tylko wtedy mamy gwarancję sukcesu! Im więcej się zaangażujesz w karmienie swojego psa, tym lepszy osiągniesz wynik.
Pamiętajmy, aby nie mieszać naszym psom w żołądkach, jeśli decydujemy się na ten sposób karmienia, to musimy być konsekwentni. Nie możemy karmić jednego dnia surowym ,a drugiego dnia gotowanym pokarmem czy suchą chrupką. Może to się skończyć bolesnościami brzucha, biegunkami, zaparciami, wymiotami oraz kiepskimi wynikami krwi.
Wybierajmy zawsze mięso dobrej jakości, nie kupujmy w sklepie mielonych produktów, które zawierają w składzie konserwanty i sól. Jeśli chcemy podawać psu mielone mięso musimy sami sobie je zmielić, albo poprosić w sklepie mięsnym o taką usługę.
Nie kupujmy również swoim psom gotowych (tanich!) mieszanek o wątpliwej jakości i składzie.
Za jakość produktu się płaci, karma z napisem „dla psa” w cenie 5zł. za kg to najgorsze, przemielone świństwo, którego stanowczo odradzamy!!
Psy kochają mięso, kochają surowe produkty, obgryzanie mięsnych kości, jest to powrót do ich natury, a także droga do lepszego zdrowia. Dlatego tak bardzo zachęcamy do zapoznania się z dietą BARF. Róbmy to dobrze i świadomie, a na efekty nie trzeba będzie długo czekać 😊

Opracowanie i zdjęcia: Paula Sumińska hod. Moonen

Więcej informacji o diecie BARF/RAW:

Literatura:

  • A. Królak ” Zdrowo, smacznie, naturalnie. Prawidłowe żywienie psa”
  • I. Sekuła ” W zgodzie z naturą” 

Grupy na Facebook: